İstanbul Üniversitesi Açık ve Uzaktan Eğitim Fakültesi
Sosyolojiye Giriş II
2022—2023
Çıkmış Sorular · Arşiv
Vize21 soru
Vize20 soru
Final20 soru
Bütünleme20 soru
81soru
21sayfa
4sınav
— · —sayfa 1 / 21— · —
01
Vize
Toplumsal sözleşme kuramcılarının, iddialarını geliştirirken temel aldıkları hayali toplumsal durumu ifade etmek için kullandıkları kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Doğa hali
Atlantis
Hayali cemaatler
Altın çağlar
Ütopya
02
Vize
Weber geleneksel toplumlarda otoritenin uzun dönemde yerleşmiş örfe ve geleneklere saygı üzerine dayandığını iddia etmektedir. Bu otorite çeşidi, “devamlı var olduğu” ve önceki nesiller tarafından kabul edildiği için meşru kabul edilir ve bu nedenle de tarih tarafından kutsanmış olup “kadim anneye” dayanır. Yukarıda tarif edilen otorite tipi aşağıdakilerden hangisidir?
Karizmatik otorite
Rasyonel-yasal otorite
Rasyonel otorite
Geleneksel otorite
Yasal otorite
03
Vize
Kelimenin kökeni Hristiyanlığa uzanmaktadır. Hz.İsa nın şakirtleri üzerinde uyguladığı güçte görülebilen, ilahi olarak ihsan edilmiş güç, “Tanrının lütfu” anlamına gelmektedir. Bu otorite türünün liderin statüsü veya makamı ile bir alakası yoktur, o tamamen kişinin şahsi özellikleri ve bilhassa insanlar üzerinde doğrudan ve şahsen etki edebilme yeteneği ile ilişkilidir. Yukarıda tanımlanan otorite tipi aşağıdakilerden hangisidir?
Devrimci otorite
Karizmatik otorite
Yasal otorite
Rasyonel yasal otorite
Geleneksel otorite
04
Vize
Aşağıdakilerin hangisi sanayi öncesi şehirlerin bir özelliği değildir?
Ekonomik gücün birkaç zengin aile loncanın elinde olması
Eğitimin elit bir kitleye yönelik olması
Dinin toplumsal normlarda yaygın bir etkisinin olması
Herkesçe kabul edilen bir fiyat ve ölçü sistemine ulaşılamamış olması
İş bölümü ve uzmanlaşmanın yaygın olması
— · —sayfa 2 / 21— · —
05
Vize
Okulların toplumsal ve kültürel eşitsizlikleri bir kuşaktan diğerine aktarması ile ilgilenen ve bu sürecin üretimini “Habitus” “Kültürel sermaye” gibi kavramlar üzerinden açıklayan sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Randall Collins
Emile Durkheim
Pierre Bourdieu
06
Vize
Yapısal-İşlevselci Kurama göre aşağıdakilerden hangisi aile kurumunun işlevlerinden biri değildir?
Maddi ve duygusal güvenlik
Cinsel etkinliğin düzenlenmesi
Toplumsallaşma
Mesleki beceri sağlama
Sosyal yerleştirme
07
Vize
Kapitalizmi Kalvnist dini yaşantının “niyetlenilmemiş bir sonucu” olarak değerlendiren düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Max Weber
Karl Eugen Duhring
Joachim Wach
Werner Sombart
Friedrich Engels
08
Vize
R.E.Pahl’ın geliştirdiği kent yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?
Konut sınıfları kuramı
Kent yönetimciliği kuramı
Bir yaşam biçimi olarak kent
Yerleşim temelli sınıflar kuramı
Ekolojij yaklaşım
— · —sayfa 3 / 21— · —
09
Vize
“… inceleme konusu siyasetin toplumsal koşullarıdır. Siyasetin toplumdaki diğer olaylar tarafından nasıl etkilendiği ve siyasetin de bu olayları nasıl etkilediği ile ilgilidir.” Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Parlamentonun
Siyaset biliminin
Siyaset sosyolojisinin
Sosyolojinin
Hukukun
10
Vize
Aşağıdakilerden hangisi kurumların olumlu işlevleri arasında sayılmaz?
Kurumsallaşmış düşünce ve davranış yolları, toplumdaki bireylere ortak bir anlam dünyası temin ederler
Kurumlar, bireylere hazırlanmış belli toplumsal roller ve toplumsal ilişki biçimleri sağlar
Kurumlar, kültürün ve değerlerin istikrar kazanmasını sağlar
Kurumların temin ettiği ortak anlam dünyası, bireylerin kendini güven içinde hissetmelerini sağlar
Toplumdaki uyumu, istikrarı ve bütünleşmeyi sağlama eğilimi içinde olmaları nedeniyle kurumlar, bireylerin sosyal kişiliklerini engelleyici olabilmektedirler.
11
Vize
Aşağıdaki yaklaşımların yükselişiyle birlikte kadınlar, günümüzde daha fazla dayanışma duygusu geliştirmeye başlamışlardır?
İşlevselcilik
Feminizm
Marksizm
Yapısal İşlevselcilik
Sembolik Etkileşimcilik
12
Vize
Aşağıdakilerden hangisi Durkheim’in dini incelemelerinde dile getirdiği karşıt terim çiftidir?
Kutsal-Profan
Cemaat-Cemiyet
Mekanik dayanışma-Organik dayanışma
Akıl-Vahiy
Proleterya-Burjuvazi
— · —sayfa 4 / 21— · —
13
Vize
Aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi, çatışmacı yaklaşımın eğitim kurumuna bakışını yansıtmaktadır?
Eğitim, çocukları sosyalleştirir
Eğitim, açık ve örtük işlevlere sahiptir
Eğitim, toplumsal eşitliği sağlar
Kapitalist toplumlarda Eğitim, toplumsal eşitsizliği destekler ve güçlendirir
Eğitim, öğrencileri gelecek kariyerlerine hazırlar
14
Vize
Aşağıdakilerden hangisi, sosyalist ekonomilerin kapitalist ekonomilerden bir farklılığı olarak değerlendirilebilir?
Daha fazla zenginlik üretmesi
Görece daha az ekonomik eşit yaratması
Daha fazla ticari reklam kullanması
Görece daha fazla sosyal ve ekonomik eşitlik yaratması
Daha fazla üretken olması
15
Vize
Aşağıdaki kavramlardan hangisi; yatırımın, fabrikalar ve tesisler gibi üretkenliğin temel boyutlarından sistematik bir biçimde geri çekilmesi durumunu anlatmaktadır?
Küçülmeye gitme
Sanayisizleştirme
Seçkincilik
Sosyalizm
Toyotaizm
16
Vize
Her hangi bir toplumda, diğer toplumsal kurumlara göre çok daha önemli görülen ve bu özelliği nedeniyle de o toplumu tanımlayıcı olma özelliğine sahip olduğu düşünülen kurum aşağıdakilerden hangisidir?
Toplumsal kurum
Önemli kurum
Statüsel kurum
Anlamlı kurum
Mihver kurum
— · —sayfa 5 / 21— · —
17
Vize
“Toplumun yapısının ve temel değerlerinin korunması açısından zorunlu kabul edilen, görece istikrarlı ve süreklilik arz eden kurallar topluluğudur.” Yukarıda tanımı verilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Toplumsal statü
Toplumsal kurum
Toplumsal grup
Toplum
Kültür
18
Vize
Aşağıdakilerden hangisi Manuel Castells’in kentsel çelişkilerin gelişim süreçlerine ilişkin değerlendirmeleri arasında yer almaz?
Sınıf ve cinsiyet eşitsizliği ile eğitim arasında bir ilişki mevcuttur.
Okullara olan finansal destek, eğitimin kalitesini etkilemektedir; zengin bölgelerdeki devlet okulları fakir bölgedekilerden daha iyi eğitim vermektedirler
Eğitim yoluyla toplumun düzenli işleyişinin nasıl gerçekleştirilebileceği üzerine odaklanmalıdır.
Formel eğitim, itaatkar yetişkin işçiler üreten bir araçtır
Standart testler, daha az ayrıcalıklı öğrencileri kişilik itibariyle yetersiz olarak etiketlemek gibi bir hataya yol açabilir
20
Vize
“Kentsel sistemi; ekonomik, siyasal-hukuksal ve ideolojik süreçlerin bir arada olması” şeklinde tanımlayan sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Robert E. Park
Max Weber
Emile Durkheim
Manuel Castells
Karl Marx
— · —sayfa 6 / 21— · —
21
Vize
Ebeveynler, çocuklar ve yakın akrabalardan oluşan aile tipini işaret eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?
“Dayanışma ruhu” ve “ortak bir irade”nin mevcudiyeti söz konusudur
Hukuk, sözleşme, kamuoyu, para ekonomisi ve rasyonellik öne geçer
Kişisel çıkar öncelik kazanır
31
Vize
Aşağıdakilerden hangisi D.Bell’e göre endüstri-sonrası toplumun özelliklerinden birisidir?
Endüstri-sonrası toplumunun doğuşunda buhar makinesi önemli rol oynamıştır
Endüstriyel mal üretimi toplumun eksenini oluşturur hale gelmiştir
Bilgi, toplumun temel eksenidir ve stratejik kaynak haline gelmiştir
Aşırı işbölümü ve uzmanlaşma yaşanmıştır
Mavi yakalı işçilerin yapacakları işlerin sayısında çok büyük artışlar ortaya çıkmıştır
32
Vize
Üç hal kanununa göre aşağıdakilerden hangisinde “toplumda doğaüstü güçler ve dini figürlerin her şeyin temelini oluşturduğu” na yönelik inanç ön plana geçmiştir?
Pozitivist aşama
Metafizik aşama
Teolojik aşama
Post modernist aşama
Doğa ötesi aşama
— · —sayfa 9 / 21— · —
33
Vize
Aşağıdakilerden hangisi Weber’ in amaçla ilişkili davranış biçimine örnektir?
Harakiri yapan Japon’un davranışı
Savaşı kazanmak isteyen komutanın davranışı
Gemisiyle batan kaptanın davranışı
Ağlayan çocuğa bağıran kişinin davranışı
Ganj nehrinde yıkanan Hindu’nun davranışı
34
Vize
Aşağıdakilerden hangisi pozitivist sosyoloji geleneği içinde sosyolojik bir araştırma konusu olamaz?
Ekonomik kalkınmanın din üzerindeki etkisi
Meleklerin varlığını bilimsel yöntemlerle kanıtlamak
Modernleşmenin cinsiyet rolleri üzerindeki etkisi
Eğitim kalkınma ilişkisi
İntihar eğilimi üzerinde sanayileşmenin etkisini incelemek
Üyeleri işleri paylaşmaları konusunda yüreklendirir.
İletişim liderden üyelere, üyelerden lidere doğru çift yönlü akar.
64
Bütünleme
Durkheim’a göre dinin en önemli öğesi aşağıdakilerden hangisidir?
İnsan sevgisidir.
Din toplumda çatışmaların kaynaklarından birisidir.
Dünyanın kutsal ve kutsal olmayan şeklinde bölünmesidir.
Güzel ahlaktır.
Meleklere inanmaktır.
— · —sayfa 17 / 21— · —
65
Bütünleme
Weber’e göre aşağıdakilerden hangisi rasyonel otoritenin özelliklerinden birisidir?
Otoriteyi elinde bulunduranların kutsal olduklarına inanılır.
Onun idari görevlileri resmi görevliler olmayıp, kişisel hizmetçilerdir.
Memurlarını uzmanlık bilgilerine veya sosyal statülerine göre değil, kendilerine bağlılık derecesine göre seçerler.
Otoriteyi elinde bulunduran kişi bir üst değil, bir efendidir.
Bireyler liderlere değil, kurallara itaat ederler.
66
Bütünleme
İnsan ilişkileri ekolüne göre çalışanların amaçlara bağlı kalması onların elde edilmesi ile ilgili ödüllere bağlıdır. Bu ekole göre en önemli ödül aşağıdakilerden hangisidir?
İnsanın çalışmak için yaratılmadığı fikrinin işveren tarafından kabul edilmesi
Sosyal faaliyet organizasyonlarının arttırılması
Üretiminde sürekliliğin sağlanması
Rekabet duygusunun körüklenmesi
Benliğin doyurulması
67
Bütünleme
Kalvinist teoloji aşağıda yer alan hangi kültürel özellikleri yüceltmiştir?
Haz
Tembellik hakkı
Tüketim
Boş zaman
Çok çalışma
68
Bütünleme
Aşağıdakilerden hangisi bir toplumsal mübadele örneğidir?
Çok çalışmak
Bizim eğitim sistemimizde ilköğretimin zorunlu olması
Savaşlar
Paranın alım gücünün artması
Bir arkadaşınızın size iltifat etmesi ve sizin de ona teşekkür etmeniz
— · —sayfa 18 / 21— · —
69
Bütünleme
Toplumsal sapma, toplumda aşağıdaki hangi eyleme yol açar?
Şekilciliğe
Toplumsal onaya
Toplumsal kınamaya
Özentiye
Ödüllendirmeye
70
Bütünleme
I- Literatür taraması II- Hipotezlerin ya da araştırma stratejisinin belirlenmesi III- Problemin tanımlanması IV- Verilerin toplanması ve yorumlanması V- Araştırma raporunun yazılması Sosyolojik bir araştırma sürecinin aşamaları aşağıdakilerden hangisidir?
III-I-II-IV-V
I-II-III-IV-V
II-I-III-IV-V
IV-V-III-I-II
III-II-I-IV-V
71
Bütünleme
Sosyolojik bakış açısı hangi toplumsal gruplar arasında daha yaygındır?
Göçmenler
Toplumsal uyumun yüksek olduğu gruplar
Ekonomik refah içinde yaşayanlar
Belli bir cemaatin parçası olanlar
Yerleşik halk arasında
72
Bütünleme
Aşağıdaki hangi sistemde bireylerin konumu büyük ölçüde bireysel (özellikle de ekonomik) başarıya göre belirlenir?
Sınıf
Kölelik
Estates
Kast
Zümreler
— · —sayfa 19 / 21— · —
73
Bütünleme
Aşağıdakilerden hangisi örflere bir örnektir?
Yolun sağ tarafından gitmek
On Emir’de de yer alan “öldürmeyeceksin” ilkesi
Üç öğün yemek yemek
Büyüklere yer vermek
El sıkışmak
74
Bütünleme
Aşağıdakilerden hangisi Marks’ın tabakalaşma sistemleri ile ilgili görüşlerinden birisidir?
O’na göre kapitalist toplumlarda sahte sınıflar vardır.
Sosyalist düzene geçişte tarihsel rol burjuvaziye aittir.
Kapitalizmin nihai aşamasında burjuvazi kendi diktatörlüğünü ilan eder.
Kapitalist toplumlar, burjuvazi ve proletarya şeklinde iki temel sınıfa bölünürler.
Tabakalaşmayı en iyi statü sistemine bakarak anlayabiliriz.
75
Bütünleme
Ataerkil sistemin yükselişi hangi dönemde gerçekleşmiştir?
Buhar makinesinin icat edilmesiyle
Avcı ve toplayıcı toplumlarla
Bilgisayarın insanın hayatına girmesiyle
Yerleşik tarıma geçişle
Sanayi devriminin gerçekleşmesiyle
76
Bütünleme
Aşağıdakilerden hangisi demokrasinin sağlamış olduğu faydalardan birisidir?
Bireylerin aile hayatlarına da karışma eğilimindedir.
Diğer sistemlerden daha geniş bir kişisel özgürlük sağlar.
Çok güçlü liderler yaratır.
Yönetici tanrının yeryüzündeki gölgesi gibidir.
Korku egemendir.
— · —sayfa 20 / 21— · —
77
Bütünleme
Aşağıdakilerden hangisi okulların gizli fonksiyonlarından birisidir?
Öğrenciler aileleri dışındaki insanlarla nasıl ilişki kuracaklarını okullarda öğrenirler.
Okullar dünyada gençlerin emek piyasasına girişlerini geciktirir.
Gençleri toplumun değerleri, normları ve yaptırımları ile tanıştırır.
Gençleri hayata hazırlar.
Bir değişim ajanı gibi hareket eder.
78
Bütünleme
Aşağıdakilerden hangisi Weber’in ideal tip kavramının özelliklerinden biridir?
Ahlaki davranıştır.
Bir toplumda yaşayan sanatçılardır.
Toplumsal fenomenlerin anlaşılmasını zorlaştıran bir kavramdır.
Ahlaki bir bakış açısı içermez.
Bilge insanlardır.
79
Bütünleme
Aşağıdaki teknolojilerden hangisi küreselleşme sürecini hızlandırmıştır?
Atom silahının keşfi
İplik eğirme makinesin gelişimi
Kıtalararası atılabilen füzelerin yaygınlaşması
Enformasyon teknolojilerinin yaygınlaşması
Kimyasal teknolojiler
80
Bütünleme
Aşağıdakilerden hangisi geniş ailenin özelliklerinden birisidir?
Akrabalık bağları güçlüdür.
Endüstriyel toplumlarda daha yaygındır.
Kişiler aileden önce gelir.
Akrabalık bağları zayıftır.
Çocuklar belirli bir yaşa geldiklerinde evden ayrılırlar.
— · —sayfa 21 / 21— · —
81
Bütünleme
Sembolik yaklaşımı benimseyenler, fonksiyonalist ve çatışmacı kuramcılardan farklı olarak aşağıdakilerden hangisine vurgu yapar?